Αυτή η είδηση μπορεί να αλλάξει τον τρόπο που σκέφτεσαι για κάθε επόμενο ταξίδι στις ΗΠΑ ή αν είναι το όνειρο σου να ταξιδέψεις στο Big Apple
Φαντάσου να σχεδιάζεις το τέλειο ταξίδι στις ΗΠΑ, πτήσεις, ξενοδοχεία, αξιοθέατα και την τελευταία στιγμή να πρέπει να «ξεγυμνώσεις» όλα όσα έχεις δημοσιεύσει στα social media για τα τελευταία πέντε χρόνια.
Ναι, δεν είναι σενάριο sci-fi, είναι μια πραγματική πρόταση από τις ΗΠΑ που ήδη προκαλεί θύελλα αντιδράσεων και συζητήσεων διεθνώς.
Τι είναι αυτό που προτείνει η κυβέρνηση των ΗΠΑ;
Η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών — συγκεκριμένα το Department of Homeland Security και η Customs and Border Protection — κατέθεσαν μια πρόταση που, αν υιοθετηθεί, θα απαιτεί από ξένους ταξιδιώτες να υποβάλουν πενταετές ιστορικό των social media τους ως μέρος της διαδικασίας ηλεκτρονικής ταξιδιωτικής άδειας (ESTA) ή άλλων αιτήσεων προκειμένου να τους επιτραπεί η είσοδος στις ΗΠΑ
Αυτό σημαίνει ότι πολίτες από περίπου 42 χώρες που έχουν μέχρι τώρα δυνατότητα visa-free εισόδου — συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας — ενδέχεται να πρέπει να “αποκαλύψουν” την online ζωή τους: από Facebook μέχρι Instagram, πιθανώς Twitter (X), YouTube και άλλες πλατφόρμες, καθώς και παλιές διευθύνσεις email και αριθμούς τηλεφώνου.
Η επίσημη δικαιολογία της κυβέρνησης των ΗΠΑ είναι η εθνική ασφάλεια. Υποστηρίζουν ότι το να βλέπουν το ηλεκτρονικό αποτύπωμα ενός ταξιδιώτη, ακόμα και αν αυτό είναι μόνο posts από καλοκαιρινές διακοπές, μπορεί να βοηθήσει τις αρχές να εντοπίζουν «πιθανούς κινδύνους», από τρομοκρατία μέχρι απειλές δημόσιας τάξης.
Μέχρι τώρα, όσοι ζητούσαν βίζα για ταξίδι στις ΗΠΑ είχαν ήδη από το 2019 την υποχρέωση να δηλώνουν social media ως μέρος της αίτησης, αλλά αυτό περιστρεφόταν γύρω από usernames και όχι υποχρεωτικά όλο το ιστορικό ενεργειών. Η νέα πρόταση φέρνει την απαίτηση αυτή στην επιφάνεια και για εκατομμύρια ταξιδιώτες που μέχρι τώρα απλώς συμπλήρωναν την ESTA και έφευγαν.
Οι αντιδράσεις
Η αντίδραση από ομάδες υπέρ των ατομικών δικαιωμάτων, οργανώσεις ψηφιακής ελευθερίας και απλοί ταξιδιώτες είναι έντονες. Υπάρχουν φωνές ότι αυτό υπονομεύει την ιδιωτικότητα, ενδέχεται να στρέψει κόσμο μακριά από τα social media ή ακόμα χειρότερα, να λειτουργήσει ως αυτολογοκρισία πριν καν καποιος πατήσει «submit» σε μια αίτηση για ταξίδι στις ΗΠΑ
Και δεν είναι μόνο θεωρητικό: ήδη παραδείγματα από αναφορές δείχνουν πως τέτοιες πολιτικές μπορούν να επηρεάσουν και άλλους τύπους βίζας, από φοιτητές μέχρι εργαζόμενους, οι οποίοι πρέπει να ανοίξουν δημόσια τα προφίλ τους για έλεγχο.
Πώς μπορεί να επηρεάσει;
- Προγραμματίζεις ταξίδι στις ΗΠΑ; Πρέπει να σκεφτείς ότι πιθανόν να εξετάσουν το τι έχεις γράψει, σχολιάσει ή έχεις κάνει like τα τελευταία πέντε χρόνια.
- Δεν έχεις social media; Είναι μια κατηγορία που μπορεί να προκαλεί εντύπωση από τις αρχές και να σε κατατάξει… στο «μυστηριώδες» με τρόπο που δεν θες.
- Τα events του 2026 & 2028 (π.χ. Παγκόσμιο Κύπελλο, Ολυμπιακοί) συμπίπτουν με την εφαρμογή τέτοιων κανόνων, κάτι που μπορεί να επηρεάσει τεράστιες ροές επισκεπτών.
Πλεόν η ψηφιακή ζωή δεν είναι «προσωπική» όταν μιλάμε για διεθνή σύνορα. Κάθε post, κάθε retweet, κάθε story μπορεί να γίνει μέρος ενός φακέλου που σε συνοδεύει πριν καν φτάσεις στο αεροδρόμιο.
Αυτό μοιάζει έξυπνο αν στόχος είναι ασφαλέστερες πτήσεις, αλλά μοιάζει ανησυχητικό αν σκεφτούμε τα ανθρώπινα δικαιώματα, την ελευθερία έκφρασης και το πώς χρησιμοποιούμε τα social media στην καθημερινή μας ζωή, όχι για να κάνουμε κάτι κακό, αλλά για να είμαστε εμείς.
Αυτή η πρόταση δεν έχει περάσει ακόμα — είναι σε δημόσια διαβούλευση για 60 μέρες. Αλλά δείχνει προς τα πού κατευθύνονται τα ταξίδια και η ιδιωτικότητα στον ψηφιακό κόσμο, αλλά και πώς πλέον, η ψηφιακή ταυτότητα των ανθρώπων επηρεάζει όλους τους τομείς της ζωής.
